Op eigen wijze

Carbidschieten: dit is hoe échte Tukkers carbidschieten tijdens Oud & Nieuw.

Geschreven door

Bertine & Vincent

Leestijd 2 minuten 1357 x bekeken

Met veel kabaal het oudejaar uitluiden is een eeuwenoude traditie. Op veel plekken in Twente wordt er - naast het afsteken van vuurwerk - ook met carbid geschoten. Vaak gebeurt dit met stalen melkbussen in een afgelegen weiland. Maar waar komt de traditie van carbidschieten vandaan?

Joelfeest

Ook dit gebruik stamt waarschijnlijk al uit de Germaanse tijd: de tijd vóór het christendom waarin goden als Wodan en Donar geëerd werden terwijl kwade geesten geweerd moesten worden. Dat gebeurde - vooral in de winter - met veel vuur en harde knallen. Het joelfeest werd gehouden als de dagen het kortst waren en de nachten het langst. Carbid bestond toen natuurlijk nog niet. Het werd pas rond 1900 uitgevonden en gebruikt als fietsverlichting. Tijdens de hongerwinter van 1944-1945 werden carbidlampen zelfs ook binnenshuis gebruikt.

Kwestie van geduld

In de verte zie je ze vaak al staan. Een groepje mensen rondom een spannende opstelling in een weiland. De knal is een kwestie van geduld. Want het is best een klus. Carbid is een chemische verbinding van calcium en koolstof. Bij het schieten worden er vrij grote stukken in een melkbus gedaan. Door er water aan toe te voegen ontstaat een gas. Als je - bij de juiste hoeveelheid gas - een vuurtje bij de opening in de melkbus brengt, knalt de deksel een eind weg. De knal kan oplopen tot wel 110 decibel.

Tegenwoordig hebben de harde knallen weinig meer met boze geesten te maken. Het is nu vooral een gezellig samenzijn en soms zelfs een sport: wat is de juiste verhouding carbid en water? Hoe krijg je de hardste knal en hoe ver komt de plastic bal? Die laatste vervangt inmiddels - om veiligheidsredenen - de melkbusdeksel. Zin gekregen om het te proberen?

Let op: carbid schieten mag niet altijd en overal. In veel gemeenten gelden strenge regels.

Deel dit artikel met vrienden

Bertine & Vincent

De tukkers Bertine Kleinjan en Vincent Croce werkten samen tijdens de bijzondere fotoreeks "Op eigen wijze". Fotograaf Vincent bracht 10 typische Twentse tradities in beeld. Wat is het verhaal achter deze bijzondere gebruiken? Schrijfster Bertine dook in de historie en neemt je mee in het verhaal aan de hand van verrassende feiten.

Meer verhalen uit Oldenzaal

  1. Plan leuke uitjes in!

    Geschreven door Miranda
  2. Nieuws & Tips

    Agenda februari 2023: Feesten in Oldenzaal!

  3. Ondernemer in de spotlight

    Warenmarkt | Katwijker vishandel R Zeefat&Dochters

    Geschreven door Miranda
  4. Ondernemer in de spotlight

    Warenmarkt | Ken je hem? Ruurd Nijenhuis van de Kaashandel Nijenhuis?

    Geschreven door Miranda

Tip je vrienden

facebook twitter